MUSICA DA CAMERA, MUSICA DA CHIESA

  Epokę baroku w sztukach pięknych wyróżniało bogactwo środków ekspresji, różnorodność i wielość barw, upodobanie do kontrastu i ornamentu. Wszechobecną w tym okresie w sztuce zasadę varietes obserwować można także w muzyce, w której przejawiała się jako dążenie do operowania jak największą ilością stylów i gatunków, do przeciwstawienia muzyki przeszłości muzyce teraźniejszej, twórczości religijnej utworom świeckim, dzieł wokalnych utworom instrumentalnym. Wśród licznych innowacji muzycznego baroku, jedną z najważniejszych było skierowanie wrażliwości kompozytorów i wykonawców na indywidualne cechy brzmieniowe poszczególnych instrumentów. Szła za tym wielka wyobraźnia kompozytorów, szczególnie włoskich, którzy na początku XVII w. przyczynili się do stworzenia nowych gatunków muzycznych. We Florencji, Wenecji i Bolonii narodziła się opera, zachwycająca muzyka w stylu polichóralnym, rozkwitła także muzyka instrumentalna.
Jednym z włoskich kompozytorów, który odegrał w tym okresie ważną rolę w kształtowaniu się ówczesnej sztuki muzycznej był Giulio Caccini. Jego dwa madrygały „Amarilli mia bella” i „Dovrò dunque morire” pochodzą z pierwszego zbioru utworów lirycznych „Le Nuove Musiche”.
Innym włoskim kompozytorem, który uznawał dominację słowa nad muzyką był Claudio Monteverdi. Wprowadził pojęcie seconda prattica na określenie nowego stylu podporządkowującego muzykę znaczeniu śpiewanego tekstu i poszukującego nowych form ekspresji. Aria Amora “Dorme, l’incauta dorme” pochodzi z ostatniej opery Monteverdiego – Koronacja Poppei – uchodzącej za jedno z największych arcydzieł muzyki operowej XVII w.
W programie koncertu znalazła się także twórczość wokalno-instrumentalna jednego z najbardziej znanych angielskich kompozytorów muzyki baroku: Henry Purcella. Jego pieśń „Music for a while” przenosi słuchaczy w niezwykły świat piękna i smutku zarazem:
W Anglii działał również Georg Friedrich Händel, który uprawiał wszystkie ówcześnie znane formy muzyczne. Wśród utworów wokalno-instrumentalnych ważne miejsce zajmują kantaty. Te z basso continuo, stanowią zalążek sceny operowej, będąc skarbnicą pomysłów muzycznych i dramatycznych, zaś wśród nich kantata „Lungi da me, pensier tiranno!”.
Girolamo Frescobaldi to kolejny włoski kompozytor tego okresu, w twórczości którego na plan pierwszy, obok toccat i partit, wysuwają się canzony opracowane wariacyjnie, złożone z wielu odcinków, co jest dodatkowo podkreślone poprzez figuracje i zmiany tempa. Jego Canzoni di Sonare wydane zostały w 1628 r., napisane na różne instrumenty i obsady. Canzony na wiolonczelę mogły być wykonywane również na puzonie i fagocie. Składają się zazwyczaj z sześciu do ośmiu krótkich części związanych ze sobą tematycznie. Poprzez częste zmiany taktu i tempa są bogate w kontrasty. Przykładem prezentowana „Canzone g-moll”.
W programie koncertu znalazły się także sonaty na wiolonczelę i basso continuo pióra kompozytorów włoskich: Giuseppe Marii Jacchiniego, Giovanni Battista Sammartiniego, Francesco Geminianiego i Antonio Vivaldiego.

/fragmenty tekstu Pauliny Tkaczyk/

Susanne LANGNER urodziła się w 1979 roku w Dreźnie. Od 1998 r. studiowała śpiew w Mozarteum w Salzburgu u Prof. K.S. Elisabeth Wilke, kończąc studia z wyróżnieniem. Kursy mistrzowskie odbywała u P. Kooij, B. Schlick oraz P. Schreier, pogłębiając swoją wiedzę w zakresie muzyki barokowej oraz śpiewu. Od 2003 r. należy do Chóru Kameralnego „Rias“ w Berlinie. W 1998 r. zadebiutowała jako Barbarina w „Weselu Figara“, co zapoczątkowało jej karierę jako śpiewaczki operowej. Ostatnio można ją było usłyszeć w roli tytułowej w „Orlando“ G.F. Haendla w Operze Neuköllner w Berlinie, a także jako Wenus w operze „Giardino d’Amore“ A. Scarlattiego oraz jako Jaś w operze bajkowej Humperdincka „Jaś i Małgosia“. W 2004 r. podczas Międzynarodowego Konkursu Bachowskiego zdobyła Nagrodę Publiczności, a także Nagrodę Specjalną Lipskiej Orkiestry Barokowej. Natomiast w 2007 r. została laureatką Nagrody „Pfitznerpreis“ miasta Weiden. Ponadto była finalistką wielu międzynarodowych konkursów i festiwali. Koncertowała zarówno w kraju, jak i za granicą. Często współpracuje z Chórem „Thomanerchor“, Orkiestrą „Virtuosi Saxonia”, Chórem „Dresdner Kammerchor“, Orkiestrą sali „Gewandhaus“ w Lipsku, oraz z orkiestrami barokowymi w Lipsku i Dreźnie. Z różnymi zespołami muzyki kameralniej występowała na festiwalach, m.i. Leipziger Bachfest, Muzyczne Lato Telewizji MDR, Dni Muzyki Dawnej w Helsinkach, Wratislavia Cantans, Festiwal Telemanna w Magdeburgu.

Johannes BERGER urodził się w Bremie w 1979 r. i w wieku 9 lat rozpoczął naukę gry na wiolonczeli. W 2000 r. został studentem Hochschule für Musik und Theater  w Rostocku w klasie Prof. Gert von Bülow, koncertując wtedy jako kameralista i solista m.in. z Norddeutsche Philharmonie Rostock. Był członkiem Junge Deutsche Philharmonie, w latach 2006-2008 odbył również praktykę w NDR Sinfonieorchester Hamburg oraz w SWR - Sinfonieorchester Baden-Baden i Freiburg. Obecnie studiuje na Wydziale Muzyki Dawnej w klasie Prof. Kristin von der Goltz we Frankfurcie. Koncertuje na wiolonczeli współczesnej i barokowej współpracując z Deutsche Kammerphilharmonie Bremen, Kammerorchester Basel, oh ton-Ensemble i z Ensemble Resonanz.

Paulina TKACZYK jest absolwentką Akademii Muzycznej w Krakowie w klasie klawesynu Prof. Bogumiły Gizbert-Studnickiej oraz Hochschule für Musik we Freiburgu w klasie Prof. Roberta Hilla (dyplomy z wyróżnieniem). Ukończyła również studia podyplomowe w Hochschule für Musik und Theater w Monachium w klasie klawesynu Prof. Christine Schornsheim, uzyskując Dyplom Koncertowy. Studiowała także grę na flecie barokowym traverso u Prof. Karla Kaisera oraz Michaela Schmidta Casdorffa. Swoje umiejętności rozwijała na wielu mistrzowskich kursach klawesynowych i fletowych. Pracowała wtedy pod kierunkiem takich profesorów jak: H. Dreyfus, K. Gilbert, C. Tilney, B. van Asperen, R. Kohnen, J. Christensen, I. Wjuniski, W. Kłosiewicz, B. Kuijken. Artystyczne wykształcenie doskonali obecnie na studiach doktoranckich w Akademii Muzycznej w Krakowie. W 2003 r. zdobyła wyróżnienie na Konkursie Klawesynowym Wyższych Uczelni Niemieckich w Saarbrücken. Za szczególne osiągnięcia artystyczne otrzymała Nagrodę Edukacyjną Miasta Krakowa, Stypendium Twórcze Miasta Krakowa, "Sapere Auso" Małopolskiej Fundacji Stypendialnej oraz Stypendium Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego RP "Młoda Polska". W 2002 r. założyła zespół "Cantica Sacra", a w 2008 "Musica Graziosa”. Jako pianistka, klawesynistka i flecistka brała udział w wielu prestiżowych festiwalach i koncertach w kraju i za granicą. Od 2007 r. zatrudniona w Katedrze Klawesynu  i Instrumentów Dawnych Akademii Muzycznej w Krakowie.