KONCERT ORATORYJNY

Każdy z czterech utworów wypełniających program koncertu jest naznaczony odrębnością, choć wspólne jest im podejście kompozytorów do kwestii stylu. Zarówno Arvo Pärt jak Philip Glass są reprezentatmi kierunku w muzyce, który wprowadza znaczne ograniczenia materiału dźwiękowego. O ile Pärt, we wszystkich dziełach dziś prezentownych, dąży do osiągnięcia skupienia o religijnym wymiarze (choć żaden z jego utworów nie jest kompozycją liturgiczną), to czyni to bez zbliżenia się do konkretnej konfesji. Więcej nawet – zdaje się stawiać barierę takiemu wykorzystaniu swych dzieł, poprzez ich wymowę, nieledwie krytyczną wobec praktyki przyjętej w kościołach chrześcijańskich, a związanych z kwestiami kanonicznymi. Pärt nie uwzględnia ich istnienia i prowadzi nas raczej ku czystemu mistycyzmowi, poprzez „uwolnienie” tekstów od tradycją im przypisanych znaczeń. Kompozycja Glassa, jakkolwiek w strukturze nawiązująca do tradycji koncertu solowego z towarzyszeniem orkiestry, jest z kolei „etiudą” mającą odsłonić działanie najistotniejszego czynnika dzieła muzycznego, czyli ekspresji wyzwalającej się podczas jego wykonania. Kierowanie napięciem emocjonalnym poprzez stosowanie czytelnych zmian faktury utworu jest tu perfekcyjnie kontrolowane, a ograniczony do minimum materiał dźwiękowy sprzyja skupieniu podczas percepcji dzieła. 

Zbigniew Andrzej Zając